Wereldwijd ondergaan miljoenen mensen een amputatie. Naar schatting leven er wereldwijd meer dan 57 miljoen mensen met een amputatie of het verlies van een ledemaat, en nog eens tientallen miljoenen leven met een aangeboren afwijking. Elk jaar vinden er wereldwijd honderdduizenden amputaties plaats — vaak als gevolg van diabetes, trauma of conflicten.

In sommige landen wordt de Limb Loss and Limb Difference Awareness Month (Maand van de Bewustwording) al jarenlang erkend. In andere landen is het nog in ontwikkeling — en veel mensen hebben er zelfs nog nooit van gehoord. In Nederland zouden we het op dat vlak nog wat beter kunnen doen. Althans, ik kom het niet heel veel tegen — en ik ben tegenwoordig toch best actief in “het wereldje”.

Alleen al in Nederland ondergaan naar schatting jaarlijks ruim 3.000 mensen een amputatie. Dat is niet niks en ik spreek uit ervaring ;-) Voor velen betekent het een pijnlijke achteruitgang van hun kwaliteit van leven. En dat is precies de reden waarom bewustwording rondom amputaties en ledemaatafwijkingen zo belangrijk is.

Veel mensen revalideren na hun amputatie en keren daarna terug naar huis, om vervolgens te worstelen met hun hulpmiddelen en het gevoel te hebben dat hun mogelijkheden steeds verder beperkt worden. Maar dat hoeft helemaal niet zo te zijn.

In contact komen met anderen die het écht begrijpen — die soortgelijke ervaringen hebben doorgemaakt — kan je perspectief volledig veranderen. Het doet je beseffen dat je niet alleen bent, en dat wat vandaag moeilijk of onzeker voelt, na verloop van tijd behapbaar en zelfs versterkend kan worden.

Er is nog zoveel meer mogelijk. Kijk maar naar wat de Bibian Mentel Foundation allemaal organiseert. Ik ben onlangs mee geweest op een skiweek met zo'n 240 mensen met een lichamelijke beperking en vrijwilligers — met z'n allen de piste op, elkaar steunen, ervaringen delen en vooral heel veel plezier maken. De energie van zoiets is moeilijk uit te leggen als je er niet bij bent geweest. Je komt misschien onzeker aan, maar je vertrekt met het gevoel deel uit te maken van iets veel groters.

Hetzelfde geldt voor de Inclusive Padel Tour. Wat begint als een sportevenement, draait al snel om verbinding, lachen en gemeenschap. Je ontmoet mensen uit verschillende landen, met verschillende achtergronden, die allemaal hun eigen weg bewandelen — maar op de baan doet dat er even niet toe. Je speelt, je strijdt, je valt, je lacht, en je gaat door. De mate van steun en aanmoediging is echt iets bijzonders.

En platforms zoals Movao creëren datzelfde gevoel van verbinding, maar dan op wereldwijd niveau. Ze brengen mensen van over de hele wereld samen om ervaringen te delen, vragen te stellen en elkaar te steunen op een manier die simpelweg niet eerder mogelijk was. De connecties die je maakt, de verhalen die je hoort en de aanmoedigingen die je krijgt kunnen echt een verschil maken — niet alleen in hoe je beweegt, maar ook in hoe je je voelt.

Een ander voorbeeld in Nederland is de patiëntenvereniging "Korter Maar Krachtig" met 1000 leden. Zij bieden enorm veel informatie en een community voor geamputeerden.

Dus, hoe vreselijk een amputatie ook is, er zijn nog heel veel mogelijkheden. Het komt echt aan op hoe je er zelf naar kijkt.

Voor mijn amputatie gaven we bijvoorbeeld een afscheidsfeestje voor mijn onwillige rechterbeen. Natuurlijk waren er tranen, maar er werden vooral veel slechte grappen gemaakt. Ik kreeg een houten piratenpoot en een piratenhoed. We serveerden beenham, bokkenpootjes en Gingerbreadman koekjes met maar één been. Er waren toespraken en er werd gelachen. En gedronken. Om er op die manier mee om te gaan was heerlijk voor mij, maar ook voor mijn familie en vrienden, voor wie het vooruitzicht natuurlijk ook zwaar was.

Dit jaar hielden we een welkomstfeestje voor mijn bionische benen. Met dezelfde familie en vrienden, dezelfde humor en nog meer toespraken. We lachten en huilden opnieuw. Maar bovenal vierden we samen het leven — en we gebruikten mijn oude prothesekokers als champagnekoelers. ;-)

Wat is mijn punt? Dat het leven niet ophoudt na een amputatie. Dat er nog zoveel mogelijk is. Het vereist misschien een kleine aanpassing, maar het is zelden onoverkomelijk. Ik geloof dat het helend werkt om het openlijk met vrienden en familie te benoemen — en erom te lachen, hoe serieus het ook is. Niet om de pijn weg te lachen, maar om de humor in de situatie te zien.

Vorige week was ik bijvoorbeeld in Venetië om te spelen in de Inclusive Padel Tour. Natuurlijk ging ik ook de stad in. Ik kwam aan met de trein, liep het station uit, de trap af... en ging plat op mijn gezicht vlak voor honderden andere toeristen. Behulpzame mensen haastten zich om me overeind te helpen, maar ik weet vrij zeker dat ik op heel wat TikTok-video's sta :-)

Tijdens het padellen was ik ook al gevallen, waarbij ik op mijn prothese landde en de beschermkap van de knie eraf vloog. Een van de andere spelers zei: "Dat kan ik wel even fixen!" Hij deed zijn eigen prothese-onderbeen af en begon dat te gebruiken om mijn knie weer op zijn plek te timmeren. ;-) Amputatiehumor.

Want ook dat hoort erbij. Je valt weleens. Je past je aan. En op de een of andere manier lach je er ook om.

Deze momenten delen met je dierbaren, verhalen uitwisselen en er open over zijn, helpt hen te begrijpen waar je dagelijks tegen aan loopt — de uitdagingen, maar zeker ook de mogelijkheden. Het brengt mensen dichter bij elkaar, en het verandert hoe zij kijken naar wat je wel kunt.

Dus wat is mijn punt?

Dat het leven niet stopt na een amputatie. Het verandert, ja — maar het kan nog steeds een vol, actief en betekenisvol leven zijn. Soms kost het tijd. Soms vereist het steun. En vaak vraagt het om een verandering van kijken.

Want over de hele wereld zijn er zoveel mensen zoals wij die deze reis maken — ieder op zijn eigen manier, maar je hoeft het niet alleen te doen.